بحر طويل يکی از قالب های شعر سنتی فارسی است که بيشتر برای بيان مطالب طنز آميز ، هزل و گاه مرثيه ، تعزيه نامه و يا مناظره های مجالس سخنوری به کار می رود . در اين نوع شعر بر خلاف ساير قالب های شعر سنتی فارسی تساوی مصراع ها وجود ندارد ، به اين ترتيب که بحر طويل از يک يا چند قسمت که اصطلاحا ً بند ناميده می شود ، تشکيل می شود .

در هيچيک از ديوان های شاعران تا قبل از دوره ی صفويه اثری از بحر طويل يافت نمی شود و در کتاب های مربوط به عروض و قواعد شعر سنتی نيز اشاره ای به اين قالب شعری نشده .

از دوره ی صفويه به بعد است که در تذکره های مختلف گاه اشاره هايی به بحر طويل هايی که بعضی از شاعران سروده اند ، شده است و در ديوان های بعضی از شاعران به بحر طويل هايی با مضامين مذهبی يا طنز آميز بر می خوريم از جمله در ديوان طرزی افشار، شاعر طنز پرداز قرن يازدهم هجری و نيز در ديوان صامت بروجردی ، از شاعران متأخر که بحر طويلی با مضمون مذهبی دارد . گذشته از اين ها در ضمن بعضی از داستان های عاميانه از جمله کتاب رموز حمزه ( تحرير دوره ی صفويه ) پاره هايی از چند بحر طويل ثبت شده است .

قديمی ترين نمونه ی بحر طويل ، نامه ای است به ظاهر منثور که در کتاب تاريخ طبرستان و رويان و مازندران ( 881 ق ) تأليف سيد ظهيرالدين مرعشی ضبط شده که از نظر شکل و وزن ، بحر طويل محسوب می شود .

از دوران مشروطيت به بعد ، بحر طويل در روزنامه ها و جرايد برای بيان مطالب سياسی و اجتماعی طنز آميز به کار رفت . يکی از نشرياتی که به بحر طويل رغبت بسيار نشان می داد ، روزنامه ی توفيق بود که روانشاد ابوالقاسم حالت اين بخش را اداره می کرد چرا که در سرودن بحر طويل مهارتی به سزا داشت .

COMMENTS

B

i

u

Quote

Code

List

List item

URL

نام *
ایمیل (For verification & Replies)
آدرس اینترنتی
کد   

فرستادن پیام